Budowa lampy z diodami LED

Informacje o artykule

Autor: Piotr Baszucki

Opublikowano: 20.06.2011, aktualizacja: 10.08.2026

Zapraszamy do obejrzenia poradnika budowy lampy akwariowej w oparciu o energooszczędne diody LED, przygotowanej przez naszego Czytelnika...czytaj więcej.

Czego uczy nas praktyka budowy lamp LED DIY

Opisany projekt to belka o mocy około 90 W zbudowana z osiemnastu modułów 5 W, zawieszona nad zbiornikiem 120x50x50 cm. Autor świadomie zmieszał moduły o barwie ciepłej i zimnej, aby uzyskać naturalny odcień światła, a uzyskane około 0,3 W na litr okazało się wystarczające dla aranżacji opartej na mchach i wątrobowcach - roślinach o niewielkich wymaganiach świetlnych. Warto pamiętać, że przeliczanie mocy na litry jest przy LED bardzo zawodne i lepszym punktem odniesienia jest strumień świetlny w lumenach oraz kąt świecenia diod (tu 110 stopni), decydujący o tym, ile światła faktycznie dotrze do dna.

Dyskusja pod poradnikiem obnażyła kluczowy problem takich konstrukcji - sprawność. Moduły dające 140 lm przy 5 W to zaledwie kilkadziesiąt lumenów na wat, podczas gdy dobre diody mocy tej samej klasy potrafią dać kilkukrotnie więcej światła przy tej samej energii. Stąd wniosek: przed zakupem opłaca się porównać lm/W i nie ufać wyłącznie opisom sprzedawcy, a nawet kupić jedną sztukę na test barwy i jasności.

• Chłodzenie - moduły dużej mocy nagrzewają się bardzo silnie; w opisywanej lampie dziewięć radiatorów aluminiowych to absolutne minimum, a ich brak oznacza przepalenie diod.
• Dobór zasilania - napięcie zasilacza wyższe od napięcia modułu wymaga rezystorów, a te grzeją się i marnują energię; rezystor o zbyt małym zapasie mocy pracuje na granicy.
• Alternatywa - diody o napięciu około 3,3 V pozwalają dobrać zasilacz tak, aby ograniczyć straty na rezystorach.
• Konstrukcja - profile aluminiowe przeznaczone do taśm LED wraz z kloszem ułatwiają montaż i pełnią rolę dodatkowego odprowadzenia ciepła.

Efektem ubocznym punktowego źródła światła jest efekt migotania powierzchni wody, znany z lamp metalohalogenkowych - dla wielu akwarystów to zaleta estetyczna. Dla małych zbiorników z CO2 nie ma sensu skalować takiej konstrukcji wprost; lepiej zaprojektować mniejszą liczbę diod o wysokiej sprawności i zadbać o równomierne rozłożenie światła nad całą powierzchnią.