Zagrożona kolekcja roślin w Ogrodzie Botanicznym

Informacje o artykule

Autor: Piotr Baszucki

Opublikowano: 29.08.2016, aktualizacja: 11.08.2026

W 2016 roku po 64 latach funkcjonowania podjęto decyzję o zamknięciu Ogrodu Botanicznego w niemieckim landzie Saar.

W wyniku tej decyzji bogatą kolekcję roślin szklarniowych liczącą ponad 1500 taksonów czeka unicestwienie.
Kolekcja zawiera wiele rzadkich i chromionych gatunków. Emerytowany fizjolog roślin - profesor Hans-Peter Richter wzywa miłośników roślin do ich ochrony.

Kolekcje botaniczne a przepisy o gatunkach inwazyjnych - co z tego wynika dla akwarysty

Historia z Saary pokazuje dwie strony tego samego problemu: z jednej strony rośliny szklarniowe i wodne bywają w prawie traktowane po macoszemu w porównaniu ze zwierzętami, z drugiej - część taksonów trafia na unijną listę gatunków inwazyjnych, co oznacza zakaz ich sprzedaży, hodowli i rozmnażania na terenie Wspólnoty. Dla akwarysty roślinnego to nie teoria: regulacje wynikające z rozporządzenia wykonawczego UE przełożyły się bezpośrednio na ofertę producentów, a jeden z największych dostawców roślin akwariowych wycofał ze sprzedaży m.in. kabombę wodną i hiacynt wodny (eichornię).

W dyskusjach akwarystów wracają trzy praktyczne wątki. Po pierwsze, zdziwienie - skoro Cabomba caroliniana naturalnie występuje poza Europą, dlaczego uznano ją za zagrożenie? Odpowiedź jest prosta: chodzi o potencjał zadomowienia się w cieplejszych wodach południa kontynentu, gdzie gatunki z listy już realnie sprawiają kłopoty. Po drugie, sami hodowcy przyznają, że kabomba w akwarium potrafi wymagać przycinania nawet dwa razy w tygodniu - to najlepszy dowód na jej ekspansywność. Po trzecie, warto sprawdzać, jak do przepisów stosują się sklepy i hurtownie w innych krajach UE, bo nazewnictwo handlowe bywa mylące i pod jedną nazwą trafiają czasem różne taksony.

• nigdy nie wypuszczaj roślin z akwarium do stawów, rowów czy rzek - nadmiar utylizuj z odpadami lub kompostuj po wysuszeniu
• weryfikuj nazwę gatunkową, a nie handlową, zwłaszcza przy zakupach zagranicznych i wysyłkowych
• nie rozmnażaj i nie odsprzedawaj gatunków objętych zakazem, nawet w ramach wymiany między hobbystami
• szukaj zamienników o podobnym pokroju wśród niekwestionowanych roślin łodygowych

Sprawa likwidowanej kolekcji przypomina też o roli prywatnych kolekcjonerów i klubów botanicznych jako ostatniej deski ratunku dla rzadkich taksonów. Jeśli decydujesz się przejąć takie rośliny, przygotuj wcześniej warunki uprawy i dokumentację pochodzenia - bez tego nawet cenna kolekcja szybko ulega rozproszeniu i utracie oznaczeń.