twardość wody a nawożenie

Witam. Mam taki problem. W akwarium ogólnym dość mocno zarośniętym utrzymuje mi się od dłuższego czasu bardzo wysoka twardość ogólna wody. Wacha się ona około 20*n. Wodę podmieniam tylko z kranówą, ale twardość ogólna wody z kranu wynosi 13*n. W związku z tym zacząłem szukać co zatwardza mi wodę. Początkowo myślałem że to coś w podłożu które zmieniałem stosunkowo niedawno. Początkowo przebadałem kermazyt i floran filtusa jako potencjalnych kandydatów, ale ich stosunek na twardość wody był obojętny. W akcie desperacji wyjąłem z akwa cały przekrój podłoża i wszystkie elementy akwa i je przebadałem:) i nic. Twardość wody w próbkach nie wzrastała. Nie wiedząc już co robić przebadałem nawozy makro które podaję. I wyszło mi że bardzo zatwardza wodę siarczan magnezu (podawany w formie MgSO4*7H2O) i siarczan potasu (K2SO4). Pierwszy kupiłem na holenderskim ( wg sprzedającego z POCH-u) a drugi w ogrodniczym. I mam takie pytanie czy jest to możliwe aby tak zatwardzały one wodę. Leję do baniaka 6ml siarczanu magnezu (stężenie 1ml=0,1ppm) i 5ml siarczanu potasu (1ml=0,2ppm). Dodaję magnez ponieważ prawie nie mam go w kranówie. Do tego oczywiście dodaję mikro (symfonię)+żelazo azot (KNO3) i fosfór (KH2PO4). Wg testów pierwiastki które podaję utrzymują się w akwa na raczej dobrym (dosyć niskim) poziomie. Glony atakują rośliny niskie i mchy, są widoczne, ale na pewno nie można powiedzieć że są plagą:) i w związku z tym proszę o pomoc. Czy jest to możliwe aby te związki zatwardzały wodę i czy mój tok myślenia jest dobry, a jeśli nie to gdzie robię błąd. jeśli chciałby ktoś aby podać jeszcze jakieś dodatkowe informacje to oczywiście wszystko co będę wiedział to dopiszę. Ostatnie parametry jak mierzyłem były takie: NO3=5, Fe=0,05, PO4=0,4; Ph=7,2' TwO 20*, TwW 12*. Pozdrawiam i z góry dzięki za pomoc bo normalnie już mam załamkę i żona chce mnie wygnać z akwa:)

K2SO4 z ogrodniczego.
Przeczytaj na opakowaniu jaki jest tego skład. Procentowy musi być podany.
I napisz co przeczytałeś.

Witam. Skład jest następujący:
50% K2O i 18% S. Podejrzewam że siarka nie występuje w czystej formie więc brakujące procenty występują w formie siarczanu. No i + oczywiście jakieś zanieczyszczenia, ale to śladowe ilości. Tyle co do składu:) Wynikałoby mi z tego że może to siarka tak zatwardza wodę, ale nie wiem czy jest to prawda. Jest to możliwe?

smotek napisał(a):Witam. Skład jest następujący:
50% K2O i 18% S. Podejrzewam że siarka nie występuje w czystej formie więc brakujące procenty występują w formie siarczanu. No i + oczywiście jakieś zanieczyszczenia, ale to śladowe ilości. Tyle co do składu:) Wynikałoby mi z tego że może to siarka tak zatwardza wodę, ale nie wiem czy jest to prawda. Jest to możliwe?

Heh - 50+18=68. Czyli brakuje 32%. 1/3 objętości. Według mnie trudno określić to jako "śladowe ilości".
Sugeruję zakup K2SO4 w POCH-u albo inny cz. lub c.d.a. (cz.-czysty; c.d.a-czysty do analiz).
Aha - podajesz K z KNO3 i KH2PO4 - nie wydaje mi się aby potrzebne było jeszcze K2SO4. Czy zliczałeś ile ppm K podajesz do zbiornika w tych 2 związkach?

Ale 18% jest samego S. Nie jestem orłem z chemii ale nie wydaje mi się żeby siarka występowała w czystej formie, tylko prędzej jako SO4 czy jakiś tlenek i właśnie brakujące procenty to tlen. Ale to tylko moje takie przypuszczenie. W tej chwili nie mogę tego sprawdzić bo coś mi nie działa wyszukiwarka na forum. W dodatku Magnez mam z POCH-u i też wg testu zatwardza wodę. A co do K to robiłem roztwór wg relacji N:P:K 10-1-20. Wg moich obliczeń przy założeniu że w kranówie nie występuje ani K ani N (a takie mam dane z wodociągów) i przy zał. że stężenie K2SO4 powinno wynosić między 15-30ppm, a KNO3 5-10ppm (wg kalkulatora) to 1ml roztworu KNO3 który zrobiłem zwiększa stężenie NO3 o 0,5ppm, a K2SO4 o 0,32. Z tego wynikałaby potrzeba dodawania jeszcze K co też czyniłem podając go dodatkowo w formie K2SO4. Na tych obliczeniach się opierałem. Muszę jeszcze sprawdzić czy dobrze wyliczyłem ilość K w KNO3 bo właśnie teraz zacząłem się zastanawiać czy uwzględniłem że optymalne stężenie jest podawane w K2SO4, a ja podawałem samo K. Już mi się trochę to wszystko mota muszę jeszcze na spokojnie raz usiąść i wszystko obliczyć. pozdrawiam i dzięki za zainteresowanie:)

Już kiedyś o tym pisałem w rolniczych nawozach % potasu podaje się zwyczajowo przeliczeniu na K2O (chociaż nie ma tam tlenku potasu). Jest tam natomiast prawie sam siarczan potasu. Jest to nawóz ogrodniczy i rolniczy więc producent dopuszcza pewną ilość zanieczyszczeń i skład chemiczny może minimalnie różnić się od tego co pisze na opakowaniu. Nie wiem dokładnie ile, ale na pewno nie jest to 18% (może 0,5%). Z dużym prawdopodobieństwem można przyjąć. że te zanieczyszczenia to właśnie związki wapnia (w innych nawozach jest tak na pewno). W związku ze słabym pobieraniem wapnia (w odróżnieniu od potasu) przez większość roślin (oraz prawdopodobnie) nieuzupełnianiem odparowanej wody wodą destylowaną, deszczową lub zdemineralizowaną twardość systematycznie rośnie. Twardość rośnie szybciej przy małych podmianach wody i twardej kranówce.

Ale 18% jest samego S. Nie jestem orłem z chemii ale nie wydaje mi się żeby siarka występowała w czystej formie, tylko prędzej jako SO4 czy jakiś tlenek i właśnie brakujące procenty to tlen. Ale to tylko moje takie przypuszczenie. W tej chwili nie mogę tego sprawdzić bo coś mi nie działa wyszukiwarka na forum. W dodatku Magnez mam z POCH-u i też wg testu zatwardza wodę. A co do K to robiłem roztwór wg relacji N:P:K 10-1-20. Wg moich obliczeń przy założeniu że w kranówie nie występuje ani K ani N (a takie mam dane z wodociągów) i przy zał. że stężenie K2SO4 powinno wynosić między 15-30ppm, a KNO3 5-10ppm (wg kalkulatora) to 1ml roztworu KNO3 który zrobiłem zwiększa stężenie NO3 o 0,5ppm, a K2SO4 o 0,32. Z tego wynikałaby potrzeba dodawania jeszcze K co też czyniłem podając go dodatkowo w formie K2SO4. Na tych obliczeniach się opierałem. Muszę jeszcze sprawdzić czy dobrze wyliczyłem ilość K w KNO3 bo właśnie teraz zacząłem się zastanawiać czy uwzględniłem że optymalne stężenie jest podawane w K2SO4, a ja podawałem samo K. Już mi się trochę to wszystko mota muszę jeszcze na spokojnie raz usiąść i wszystko obliczyć. pozdrawiam i dzięki za zainteresowanie:)

------------------------------------------------

do Waldka: czyli w związku z tym do obliczeń stężenia wg kalkulatora można uznać że K2SO4 w tym nawozie jest 100%, pomijając to 0,5-1% zanieczyszczeń. Dobrze rozumiem? i teraz skoro jest tak jak mówisz to może lepszym rozwiązaniem byłoby podawanie mniejszych ilości K2SO4 w formie sypkiej prosto do akwa. I czy analogicznie można zrobić z magnezem. I czemu przy magnezie także test pokazuje mi że woda jest b.twarda skoro jest on z POCH-u i nie powinien posiadać zanieczyszczeń? I czy można też podawać magnez w formie sypkiej prosto do akwa?

smotek napisał(a):do Waldka: czyli w związku z tym do obliczeń stężenia wg kalkulatora można uznać że K2SO4 w tym nawozie jest 100%, pomijając to 0,5-1% zanieczyszczeń. Dobrze rozumiem? i teraz skoro jest tak jak mówisz to może lepszym rozwiązaniem byłoby podawanie mniejszych ilości K2SO4 w formie sypkiej prosto do akwa. I czy analogicznie można zrobić z magnezem. I czemu przy magnezie także test pokazuje mi że woda jest b.twarda skoro jest on z POCH-u i nie powinien posiadać zanieczyszczeń? I czy można też podawać magnez w formie sypkiej prosto do akwa?

Źle rozumiesz - 68% nawozu to K2SO4 - (dziwacznie opisane - Waldek ci to tłumaczył a wcześniej ja sugerowałem.) Pozostałe 32% to zanieczyszczenia.

smotek napisał(a): I czemu przy magnezie także test pokazuje mi że woda jest b.twarda skoro jest on z POCH-u i nie powinien posiadać zanieczyszczeń? I czy można też podawać magnez w formie sypkiej prosto do akwa?

Twardość kojarzysz wyłącznie z zanieczyszczeniami
Zastanów się, co to jest twardość ogólna
TWO=p Ca++/7,14 +p Mg++/4,33

Co do tych 68% czystego K2SO4 i 32% zanieczyszczeń, to chyba faktycznie , chociaż rozumiem kilka procent, ale 32%
Masa atomowa:
K2SO4 174
K2O 94
S 32
Różnica 48, ale co to jest
U mnie na opakowaniu K2SO4 jest 52% K2O i jest napisane, że to bardzo czysty związek o zawartości chloru 0,5%.
Z kolei na opakowaniu MgSO4*7H2O jest napisane:
MgO-16%
SO3-32%
Przecież brakujące 52% to nie zanieczyszczenia
Może jakiś chemik to wyjaśnić

NIe kojarzę twardości ogólnej wyłącznie z zanieczyszczeniami. W pierwszym poście zwróciłem się z pytaniem czy możliwe że K2SO4 i MgSO4*7H2O zatwardzają wodę. Wniosek ten oparłem na badaniu testerem twardości tych nawozów. W odpowiedzi dostałem wskazówkę że w stosowanym przeze mnie siarczanie potasu brakuje 32% i tyle, dla mnie prowadzi do logicznej konkluzji że przyczyny zatwardzania mogę szukać w tych 32%, które wg Pawła Działowskiego są zanieczyszczeniami. I stąd moje pytanie odnośnie Mg. Z wzoru który podałeś wynika że magnez może zwiększać TwO i zgodnie z A.Sieniawskim także TwW wywoływaną m.in. przez wodorotlenki wapnia i magnezu.

A co do tych 32% niezbadanych składników dla mnie też to jest dziwne i nie jestem tak do końca przekonany czy na pewno są to zanieczyszczenia. Z tego co dotychczas wyczytałem na forum wynikało że zawartość siarczanu potasu w nawozie ogrodniczym wynosi sporo powyżej 90%. Może jest tu sytuacja analogiczna jak przy saletrze potasowej gdzie Azot na opakowaniach podaje się w czystym składniku (N, a nie NO3), a brakujące procenty to tlen (także z forum wyczytane). Nie znam się zbyt dobrze na chemii i nie jestem w stanie stwierdzić czy tak samo może być z siarką?

I na koniec byłbym wdzięczny gdyby Waldek napisał jasno czy jego zdaniem te 32% to zanieczyszczenia, bo ja z jego postu wyciągam inne wnioski, ale w towarzystwie które dotychczas wypowiedziało się w tym temacie moja wiedza jest baaaaardzo malutka, niemniej jednak byłbym wdzięczny gdyby Waldek jeszcze raz się wypowiedział. Pozdrawiam

smotek napisał(a):NIe kojarzę twardości ogólnej wyłącznie z zanieczyszczeniami. W pierwszym poście zwróciłem się z pytaniem czy możliwe że K2SO4 i MgSO4*7H2O zatwardzają wodę. Wniosek ten oparłem na badaniu testerem twardości tych nawozów. W odpowiedzi dostałem wskazówkę że w stosowanym przeze mnie siarczanie potasu brakuje 32% i tyle, dla mnie prowadzi do logicznej konkluzji że przyczyny zatwardzania mogę szukać w tych 32%, które wg Pawła Działowskiego są zanieczyszczeniami. I stąd moje pytanie odnośnie Mg. Z wzoru który podałeś wynika że magnez może zwiększać TwO i zgodnie z A.Sieniawskim także TwW wywoływaną m.in. przez wodorotlenki wapnia i magnezu.

Właśnie chodziło mi o wskazanie, że to nie zanieczyszczenia, a zawarty magnez w MgSO4 powoduje zwiększenie twardości ogólnej.

smotek napisał(a):
A co do tych 32% niezbadanych składników dla mnie też to jest dziwne i nie jestem tak do końca przekonany czy na pewno są to zanieczyszczenia. Z tego co dotychczas wyczytałem na forum wynikało że zawartość siarczanu potasu w nawozie ogrodniczym wynosi sporo powyżej 90%. Może jest tu sytuacja analogiczna jak przy saletrze potasowej gdzie Azot na opakowaniach podaje się w czystym składniku (N, a nie NO3), a brakujące procenty to tlen (także z forum wyczytane). Nie znam się zbyt dobrze na chemii i nie jestem w stanie stwierdzić czy tak samo może być z siarką?

Też nie wierzę w te 32%. Bardzo możliwe, że jest analogicznie jak w przypadku KNO3 opisywanym na forum, o którym wspominasz.
Sam używam K2SO4 ogrodniczego i producent podaje 52%K2O, a tak jak pisałem jest adnotacja, że jest to bardzo czysty związek.
Nie wiem czy dobrze rozumuję, ale....z masy atomowej wynika, że w czystym K2SO4 jest ok. 45% K.
W K2O jest 83% K. Opisane na opakowaniu 52% K2O daje ok. 43% K. Daje to tylko 2% mniej jak w czystym siarczanie. Przy Twoim 50% K2O będzie 41,5% K.
W czystym MgSO4*7H2O jest 0,098 Mg. W czystym MgO jest 60,29% Mg. Podane 16%MgO daje 0,096%Mg, więc bardzo podobnie.
Nie ma chyba co zliczać i porównywać danych z opakowania do pełnych 100%, podane procenty to odniesienie do innych związków
Również prosiłbym Waldka o dokładniejsze wyjaśnienie tego zawiłego tematu.

O wiele lepsze jest K2CO3 lub KHCO3. Wtedy nie wprowadza się do wody nadmiaru siarczanów.

Cytuję ze starej książki pt "Nawozy mineralne" pod red. prof. J. Goralskiego. "Siarczan potasu - K2SO4. Chemicznie czysty zawiera 54,1% K2O, natomiast techniczny produkowany w zakładach nawozowych zawiera 48-52% K2O. Produkcja jego oparta jest na reakcji wymiany między chlorkiem potasu z siarczanami magnezu i sodu
a) 2KCl +2MgSO4=K2SO4MgSO4 + MgCl2
K2SO4MgSO4 + 2KCl = 2K2SO4 + MgCl2
b)2KCl + Na2SO4 = K2SO4 + 2NaCl
Chlorek sodu i magnezu pozostaje w roztworze, a wykrystalizowany siarczan potasu odzielamy na wirówce lub przez zwykłą dekantację i odparowanie resztek wody. Można również otrzymać siarczan potasu, traktując chlorek potasu kwasem siarkowym"

Mogę dodać ze swej strony, że Kekon7 ma rację. O wiele lepsze w większości przypadków jest dodawanie K2CO3 lub KHCO3. W ostanich latach pojawił się na rynku siarczan potasu wzbogacony siarką (po rozpuszczeniu go w wodzie na powierzchni wody pozostaje mieniąca się na złoto błonka). Dodawanie tego siarczanu potasu do akwarium jest wg moich obserwacji wyjątkowo szkodliwe.

Mogę dodać ze swej strony, że Kekon7 ma rację. O wiele lepsze w większości przypadków jest dodawanie K2CO3 lub KHCO3.

Mam związek K2CO3, nazywany popularnie jako potaż. Z tego wątku:
https://roslinyakwariowe.pl/forum/vi ... ht=pota%BF
przeczytałem, że jest silnie zasadowy i nie wiem czy mogę go stosować Czy faktycznie zwiększy mi bardzo pH Może nie ma się czego bać i ta ilość potasu z tego związku będzie kroplą w morzu? Obecnie dodaję tygodniowo 5 ppm z K2SO4 i i tyle samo musiałoby trafić do akwa z K2CO3. Reszta potasu trafia z KNO3 i śladowe ilości z KH2PO4.
Tak jak pisałeś w Waldku w swoich wątkach, jestem tego samego zdania, że samo nawożenie KNO3 i KH2PO4 nie zaspokoi nam zapotrzebowania na potas przy podmianach 50% i trzeba się wspomagać innymi związkami, ale to tylko moje zdanie

W ostanich latach pojawił się na rynku siarczan potasu wzbogacony siarką (po rozpuszczeniu go w wodzie na powierzchni wody pozostaje mieniąca się na złoto błonka).

Tak, potwierdzam to. Kupiony na Allegro siarczan potasu po wyglądzie dawał już dużo do myślenia, był koloru beżowego, a w roztworze faktycznie pojawiała się złota błonka.
Kupiony przeze mnie siarczan magnezu ma już w opisie podane, że zwiększono siarkę

Ja bym się nie obawiał zasadowości K2CO3. K2CO3 lub KHCO3 jest użyty w nawozie PG Macro i Brighty K ADA (po dodaniu kwasu do nawozu silnie wytwarzany jest CO2). Związki te najlepiej podać do podmienianej wody w której pH wzrośnie tylko na kilka godzin po czym opadnie gdyż część węglanów przejdzie w CO2 pod wpływem kwasu węglowego w wodzie wytworzonego w niej poprzez rozpuszczony CO2.
Zobojętnianie roztworu K2CO3 kwasem solnym jak to podano w linku jest praktycznie tym samym jakby dodać po prostu KCl (chlorek potasu):

K2CO3 + 2HCL --> 2KCl + CO2 + H2O

Doda się więc niepotrzebnie trochę chlorków do wody. Niektórzy z powodzeniem stosują jako źrodło K chlorek potasu jednak osobiście mam wątpliwości co do tego związku (może być spory nadmiar chlorków)

Tak się zastanawiam, czy się śmiać, czy płakać z rozważań na tematy poruszane w gimnazjach. Może wypowiem się jako mgr inż. chemik. Siarczan potasu K2SO4 możemy zapisać w postaci wzoru tlenkowego K2O*SO3. Producent podaje zawartość K2O 50% i S (czystej siarki, chociaż rzeczywiście taka w tym związku nie występuje, bo i po co) 18%. Ze znajomości mas cząsteczkowych (S=32 i SO3=80) i elementarnych zasad arytmetyki możemy wyliczyć, że z 18 g S otrzymamy 45 g SO3. Czyli w 100 g tego K2SO4 mamy 50+45= 95 gramów K2SO4, reszta 5g tj. 5% stanowią zanieczyszczenia.

Jeśli chodzi o kupowanie różnych związków to bardziej polecam www.chemik.aip.pl niż allegro gdzie mogą sprzedawać zanieczyszczone substancje niewiadomego pochodzenia.
W sklepie rolniczym jedynym w miarę czystym związkiem jaki udało mi się kupić to KNO3 worek 5kg za jedyne 20 zł (raj dla pirotechnika amatora ). POCH to państwowa firma która krzywo patrzy na osoby prywatne dokonujące zakupu nie wspominając o czekaniu na towar conajmniej 2 tygodnie.
Z kolei KNO3 kupowane w spozywczaku zawiera jakies domieszki bo po rozpuszczeniu w wodzie (destylka) na dnie naczynia robi się jakiś "mleczny" osad.

wirek napisał(a):Tak się zastanawiam, czy się śmiać, czy płakać z rozważań na tematy poruszane w gimnazjach. Może wypowiem się jako mgr inż. chemik.

Do gimnazjum nie chodziłem. Wykształcenie mam humanistyczne - i na uniwersytecie na który uczęszczałem nie było nawet wydziału chemii .
Natomiast zaletą forum jest, że wypowiadają się na nim osoby o różnym wykształceniu, zainteresowaniach i posiadające różne przydatne informacje.

wirek napisał(a):Siarczan potasu K2SO4 możemy zapisać w postaci wzoru tlenkowego K2O*SO3. Producent podaje zawartość K2O 50% i S (czystej siarki, chociaż rzeczywiście taka w tym związku nie występuje, bo i po co) 18%. Ze znajomości mas cząsteczkowych (S=32 i SO3=80) i elementarnych zasad arytmetyki możemy wyliczyć, że z 18 g S otrzymamy 45 g SO3. Czyli w 100 g tego K2SO4 mamy 50+45= 95 gramów K2SO4, reszta 5g tj. 5% stanowią zanieczyszczenia.

Tylko jedno pytanie - a nie można było wypowiedzieć się wcześniej zamiast zmuszać nas do domysłów?

kekon7 napisał(a):Jeśli chodzi o kupowanie różnych związków to bardziej polecam www.chemik.aip.pl niż allegro gdzie mogą sprzedawać zanieczyszczone substancje niewiadomego pochodzenia.

Wielkie Dzięki Kekon za link , tylko nie wiedze w ofercie KHCO3. Faktycznie próbowałem kiedyś z POCH-em, ale nie chcieli rozmawiać, a do większego miasta mam daleko. Jakiej czystości kupujesz związki: tech., cz., czy cz.d.a. Czy wystarczy kupić tech., czy trzeba zainwestować w czystsze związki? Szczerze powiem, że nie pamiętam jakie to procenty

W sklepie rolniczym jedynym w miarę czystym związkiem jaki udało mi się kupić to KNO3 worek 5kg za jedyne 20 zł (raj dla pirotechnika amatora ).

Fakt, jest bardzo czysty, chociaż na stronce którą podajesz jest KNO3 o czystości tech. 1000g za 6,50PLN, więc też nieźle.

Jak podajesz węglany, tzn. jak je rozpuszczasz? Wiem, że niektórzy podają np. do prefiltra (gąbki) i rozpuszczany jest w filtrze.
Czy próbowałeś używać również MgCO3.
Tylko czy ma sens ta zabawa z węglanami, czy będzie lepiej? Z obliczeń dozowanych przeze mnie siarczanów i to co znajduje się w kranie wychodzi, że mogę mieć 40-50 ppm SO4. Siarka jest też potrzebna, a to nie jest jakaś wygórowana wartość. Może wystarczy tylko zakup pewnych (czystych) związków w formie siarczanów?

K2CO3 jest bardzo dobrze rozpuszczalny i można go od razu wsypywać do akwa albo zrobić roztwór. Co do CaCO3 to kiedyś wsypywałem go na wlot filtra zewnętrznego jednak pełne rozpuszczenie i tak następowało dopiero po ok. tygodniu więc bardzo długo. Lepszym sposobem jest dodatkowe sproszkowanie CaCO3 (np. w moździerzu) przez co będzie się on wtedy unosić w wodzie nie opadając na dno i szybciej rozpuszczając. Hydro Mineral zawiera silnie sproszkowane CaCO3 które rozpuszcza się w ciągu kilku, kilkunatsu godzin. Nie używałem natomiast MgCO3 chociaż on jest nieco lepiej rozpuszczalny niż CaCO3.
Co do SO4 to miałem ok. 75 ppm nie było problemu. Rataj ma w swoich zbiornikach nawet i 150 ppm i nie widać pogorszenia stanu roślin chociaż na niektóre może mieć to już negatywny wpływ.
Nie polecam jednak absolutnie soli o czystości technicznej. Mogą zawierać szkodliwe substancje oraz dodatkowe "wypełniacze" w celu np. zminimalizowania pewnych negatywnych cech tych soli. Przykładowo, do rolniczej saletry amonowej dodawany jest CaCO3 w celu mniejszenia jej właściwości wybuchowych. Z kolei np. techniczny węglik wapnia (karbid) zawiera domieszki związków fosforu (i dlatego tak śmierdzi gdy reaguje z wodą).

K2CO3 w połączeniu z NaHCO3 może być użyty jako świetna mieszanka do ustalania KH wody przy mineralizacji RO. Wtedy jednocześnie będzie załatwiona sprawa z potasem którego nie trzeba by było już dodawać oddzielnie. Do tego dajesz jeszcze np. Ca(NO3)2 jako źródło NO3 i KH2PO4 i jest pełna kontrola nad NPK.